De laatste week voor we op vakantie naar Nederland gaan

Het was, en is nog steeds, een drukke week, deze week. We merken dat we met van alles bezig moeten zijn om klaar te zijn voordat we naar Nederland gaan.
Allerlei geldzaken regelen voor de komende 6 weken (en dat is heel wat!). Hier nog wat doen, daar een gesprekje, daar nog even langs……
Het afgelopen weekend was een evangelisatieweekend in Dogbo. Elke maand is er in één van de gemeenten in de Mono-Couffo zo’n dienst georganiseerd. Vrijdagavond en zaterdag overdag was het evangelisatieteam druk bezig in het dorp om bekendheid te maken. Zaterdag werd de kerk in grootte verdubbeld (dat kan hier als je een kerk hebt met muren van rieten schermen). Een extra dak op het extra gedeelte, gemaakt van palmbladeren. Gehuurde extra banken. Allemaal muziekinstrumenten opgehaald uit Kpodaha, en wat hier niet vergeten mag worden, grote versterkers, hele grote en niet één, maar meerdere écht hele grote luidsprekers! Het lijkt er op dat grote (!) geluidsinstallaties hier de belangrijkste benodigdheden zijn voor een feest, ceremonie, speciale kerkdiensten en ook dus op deze evangelisatieweekenden. En daarbij wordt er dan ook een groep muzikanten en zangers uitgenodigd, om de muziekinstrumenten te bespelen. De kerken hier in de Mono Couffo, hebben als afscheidscadeau van onze voorgangers een volledig drumstel, twee gitaren, een piano, twee moderne djembé’s gekregen, maar niemand van de kerk lijkt ze te kunnen bespelen, want er worden mensen ingehuurd om ze te bespelen. Tot in het holst van de nacht ging de evangelisatie dienst door, met veel bidden, muziek, zingen en zo nu en dan een stichtelijk woord. Veel mensen bleven de nacht van zaterdag op zondag in de kerk slapen, gewoon op de grond in een open kerk, zelf een paar moeders met baby’s en kindertjes.
De volgende dag was het zondag, een ‘Culte d’ensemble’; alle gemeenten uit de Mono Couffo waren uitgenodigd, dus een heel speciale dag van lofprijzing, gebed, prediking en ontmoeting. Van elke gemeente was er een koortje.
We hebben samen ook veel gezongen, gebeden en geluisterd naar een preek. We hebben samen het avondmaal gevierd.

Aan het einde van de dienst werd er nog even goed aandacht geschonken aan de 6 mannen, die de opleiding voor kerkleider hebben gevolgd. Joe heeft namens DVN/GoWa een woord gesproken en een cadeau aangeboden, ieder een concordantie van de Bijbel om te gebruiken bij het maken van de preken.

Na de dienst die met elkaar 4 uur land duurde kon er rijst met een sausje gegeten worden.
Omdat wij dichtbij de kerk wonen, kwamen er heel wat mensen even langs om ons te begroeten en zoals meestal, velen hadden weer ergens geld voor nodig. Jammer, maar daarvoor zijn er diakenen in de ERCB. We hebben toen nog eventjes een kort avondje kunnen genieten van onze rustdag
Op dinsdag kwamen Richard en Wianne Havinga aan, na meer dan 3 maanden in Nederland. Samen met Joel en Rachel en hun nieuwe baby, Sem. Wat een baby, hij lijkt heel wat groter dan een baby van anderhalve maand! Wij hebben hen verwelkomd op het vliegveld Cotonou en we hebben even met eigen ogen kunnen genieten van hoe  fijn het was om in hun nieuwe, ruime huis aan te komen met hun drie kindertjes. De kinderen waren dol enthousiast om met hun stepje en fietsje door de lange, ruime gang te crossen! Al hun spulletjes, speelgoed, bedjes en wiegje van kleine Sem stonden klaar voor. Gezellig gemaakt door hun huishoudelijke hulp Maria.

Op woensdag zijn we met mijn broer naar de grootste markt van West Afrika geweest, de Dantokpa markt in Cotonou, we hebben misschien een kwart van de markt gezien na 2 uur rondlopen en s’avonds waren we weer om 17.00uur thuis in Dogbo.
Diezelfde avond begon de ‘Camp des jeunes’ van de Mono-Couffo en Cotonou, hier  in Dogbo: hét jaarlijkse gebeuren hier voor de jeugd van de ERCB, georganiseerd door de jeugd zelf. Het onderwerp was dit keer, ook gekozen door de jeugdraad, ‘repentance’,‘bekering’. Op donderdag begon het echt, met een overvol programma, toespraken, veel bidden, zingen, muziek (weer met al de instrumenten en vele versterkers en ingehuurde muzikanten) en animaties (zanggroepjes uit verschillende gemeenten). De eerste ‘toespraak’ was voor Joe. Zijn workshop zou om 9.30uur beginnen, maar toen liep de overvolle agenda al meer dan een uur achter! Wat hier heel normaal is, is dat men hele lange toespraken houdt en iedereen zit in banken netjes te luisteren, in de kerk, op school, maar ook op een jeugdkamp en wie niet oplet en in slaap valt krijgt een tikje met een stok van de ‘opzichter’.
Joe deed het anders, hij begon direct met een vraag, waar ze in groepjes over moesten praten. Alle banken werden verschoven en de jongelui werden in groepjes gezet. Daarna een uitleg over repentance en daarna weer in groepjes bezig met bepaalde vragen.
Toen ik in de middag mijn workshop voor de meiden kwam doen, was er nog een toespraak gaande, jongelui liepen in en uit, en de man met het stokje was erg druk met zijn taak
Ik was gevraagd door de organisatie om iets te doen met de meiden, dus ik had me voorbereid om dat te doen. Voor dat ik begon had ik nog even een gesprek met een van de ouderlingen die de dag-leiding had. “Alleen voor de meisjes? Nee hoor, dat kan niet, we zijn hier met jongens en meisjes en we kunnen de jongens niet zo maar weg sturen!” Zelfs al was het onderwerp misschien ook wel goed voor jongens, ik ging hier niet mee akkoord! “Nee, ik ben gevraagd om iets met de meisjes te doen en daar heb ik me op voorbereid! Het was niet mijn eigen idee, maar ik ben hiervoor gevraagd door de organisatie!” Hij wilde eerst niet toegeven, de jongens konden wel achterin de zaal zitten; maar ik wilde dat niet, “nee, ik ben hier alleen voor de meisjes!”  Ik weet niet waarom die ouderling zo op zijn standpunt bleef, maar hij vond het maar niks, zonder de jongens. Gelukkig voor mij stonden de mensen van de organisatie  achter mij en ik kon met de meisjes in een lokaaltje bezig gaan. Wel met een man die alles kon vertalen in het Adja, ik wilde niet meer tegenspreken, maar eigenlijk was er heus wel een meisje die dat ook wel kon!
Ik heb me eerst voorgesteld, ik als moeder van dochters, ver weg van hen en dat het zo belangrijk is om als moeders en dochters met elkaar te praten over van alles, de mooie en de minder mooie dingen. Ik mis mijn dochters en zij missen mij. Maar ondanks dat ben ik blij dat ik ook zusjes hier heb, jonge en oudere want het is zo belangrijk, dat wij als zussen in het geloof er voor elkaar kunnen zijn. Wij vrouwen, schamen ons vaak voor de dingen waar we moeite mee hebben, waar we tegen aan lopen, we durven er vaak niet over te praten met anderen. Toch is het belangrijk, praten met iemand die je kan vertrouwen over de dingen in je hart. Wij kunnen altijd bij God terecht met die moeilijke dingen en als wij vergeving vragen, dan vergeeft Hij het ons, want niets is een te grote zonde voor Hem als wij er echt spijt van hebben. Maar God geeft ons ook andere mensen om ons heen om steun bij te zoeken, om over de lastige dingen te praten. Daarom geeft Hij ons zussen, zussen in het geloof. Ik heb toen een waslijntje gespannen en verteld dat die lijn de lijn van alle vrouwen in het geloof betekent, vrouwen vanaf het begin van de wereld, tot aan nu, 2012. Ik had een paar voorbeelden van bekende vrouwen uit de Bijbel als spiegel voor hen. Negen vrouwen uit het Oude en Nieuwe Testament en voor elk een situatie waar ze het in hun leven  moeilijk mee gehad hebben. Eva, Sara, Rebekka, Lea en Rachel, Rachab, Ruth en Maria en Martha.

Ik had van elk van deze vrouwen een poster gemaakt, met het dilemma waar ze mee te maken hadden, met een tekst erbij. Deze posters heb ik met behulp van de meisjes in de goede volgorde op de waslijn opgehangen. Zo konden ze de tijdslijn van de geschiedenis zien en over elke vrouw heb ik iets verteld of laten vertellen. Ik heb ze verteld dat de lijn van het Nieuwe Testament eigenlijk door is gegaan naar nu en dat het doorgaat totdat Jezus terugkomt. Wij zijn dus ook allemaal in de lijn van de vrouwen van de Bijbel. Wij lopen ook allemaal in ons leven tegen allerlei moeilijkheden en verantwoordelijkheden aan. Ik wilde overbrengen dat het mooi zou zijn als zij met andere vrouwen hun moeilijkheden zouden gaan delen, om elkaar te begrijpen en van elkaar te leren.
Ik had ook een boekje gemaakt voor alle 36 meisjes, met het dilemma van elk van deze bijbelse vrouwen met de tekst en een stelling over die vrouw, met de vraag hoe zij als zij in de schoenen van deze vrouwen zouden staan, zij over hun zorg/moeite zouden willen praten met een andere vrouw, maar ook hoe ze het zouden vertellen als een levensles aan andere vrouwen. De meisjes hebben het  in een groepjes van vier besproken. Het ging goed, Joe was er, om me te helpen met het Frans, Moïse, the blinde ouderling vertaalde het in het Adja, de meisjes lazen de teksten en de vragen. In groepjes praten ging in het begin even moeilijk, maar elk groepje had aan het eind een antwoord op de vraag. Alleen, ik merkte wel, dat er zelfs veel van deze jonge meisjes niet kunnen lezen. Hopelijk hebben ze mijn boodschap een beetje begrepen. Met alle moeilijke dingen kan je bij God  komen, maar Hij heeft je ook zussen in het geloof gegeven om mee te delen. Oudere zussen, jongere zusjes, met alle zussen, maar straks ook met hun eigen dochters.
Vrijdag hebben Théophile en Richard ook nog een speech/workshop gehad. Er waren nog meer toespraken, meer bidden, meer zingen. Ik heb gehoord dat er ook nog gevoetbald werd. Zaterdag was de laatste dag. Veel zingen, bedankjes en het bekendmaken van de schriftelijke bijbelquiz. Op de eerste plaats een meisje van 15 uit Tchangba, Rosine heette ze. Lang leve de vrouwen!
Vrijdag ochtend zijn Joe, Joseph (één van onze bewakers) en ik naar Madjrè geweest voor ons wekelijkse bezoekje daar. Net als altijd heel hartelijk verwelkomd door de bewoners van de opvang voor verstandelijk en psychisch gehandicapte mensen. Handen schudden, knuffelen, iedereen wil op zijn eigen manier even aandacht. Even rondlopen en een praatje hier en daar. Wij hadden een doos snoepjes mee om uit te delen en weer een bijbelverhaal, dit maal over Petrus, die op het water loopt. Alle bankjes die er staan worden dan bij elkaar in een rondje gezet en Joe gaat dan het verhaal dat lezen, een van de bewoners vertaalt in het Adja. We zingen samen, dansen samen. We vertelden dat we nu pas over meer dan zes weken pas weer komen, we gaan naar onze kinderen en kleinkinderen en ons nieuwe kleinkind, dat was de moeite waard voor waar applaus! “Jullie komen toch wel weer terug?” Als God het wil, dan komen we terug!

Op de terugweg stelde Joseph voor dat hij in de weken dat wij weg zijn deze bezoekjes wil gaan doen, met iemand anders van de kerk. Hij wil dan ook een verhaal voorlezen. Wat mooi, dat is juist wat we graag willen, dat de mensen van de kerk gaan omkijken naar de hulpelozen! Prachtig!
Het is nu zaterdagmiddag, morgen zondag, dus naar één van de kerken, hopelijk met een groep vrouwen praten over het mooie van een vrouwengroep in elke kerk. Morgenavond heeft Didi (de moeder van onze huishoudelijke hulp) ons uitgenodigd om te komen eten.
Maandag koffers inpakken en de laatste dingen regelen, ook nog naar de bank in Lokossa, geld halen voor allerlei zaken die doorbetaald moeten worden, de komende zes weken. Op die dag, 13 augustus, is mijn broer Jurrien jarig, hij is hier al bijna vier weken en hij heeft hier inmiddels heel wat vrienden gemaakt. We hebben heel wat mensen voor de middag uitgenodigd voor een klein feestje.
Dinsdagochtend het laatste inpakken en laatste dingen regelen en ‘s middags zijn we van plan om naar Cotonou te rijden. We slapen die nacht bij Richard en Wianne. De vlucht van mijn broer, via Marokko, gaat om zes uur in de ochtend. Dus dat wordt een korte nacht voor ons. Op woensdag hebben we een teamvergadering met Richard en Wianne en Théophile en ‘s avonds gaat ons vliegtuig om ongeveer 23.00uur. Het is een nachtvlucht, in Parijs overstappen, dus dat wordt ook weer een gebroken nacht. Op  donderdagochtend om 9.10uur hopen we op Schiphol aan te komen.
Als het goed is staan onze dochter Hannah en haar man Ghislain ons daar op te wachten en vandaar komen we waarschijnlijk oververmoeid, maar heel blij aan in Zwolle om onze nieuwe kleinzoon te bewonderen! En daarna de rest van de familie!
Een drukke week, deze laatste week, voor we naar Nederland gaan. Maar dan begint de vakantie, heerlijk!

Liefs van Marijke

(foto’s bijgevoegd gemaakt door Jurrien Jongman, behalve die van hemzelf)